اطلاعات عمومی ترکیه

ترکیه (به ترکی استانبولی: Türkiye) با نام رسمی جمهوری ترکیه (Türkiye Cumhuriyeti)، نقطه تلاقی دو قاره مهم آسیا و اروپایی می باشد. ترکیه در جنوب شرقی اروپا و جنوب غربی آسیا واقع شده است و بین ۵/۳۶ و ۴۲ درجه عرض شمالی و ۲۶ و ۴۵ درجه طول شرقی در نیمکره شمالی قرار گرفته است ، سرزمین ترکیه بصورت مستطیلی قابل تصور است که طول آن از شرق تا غرب ۱۶۶۰ کیلومتر و عرض آن بطور متوسط ۵۵۰ کیلومتر می باشد. ترکیه از سه طرف به وسیله دریا احاطه شده است. از وسعت ترکیه با ۵۸۰/۷۸۰ کیلومتر مربع مساحت (کمتر از نصف مساحت ایران) سی و پنجمین کشور جهان محسوب می گردد. ترکیه دو همسایه اروپایی و شش همسایه آسیای دارد. از شمال با کشورهای مشترک المنافع با ۶۱۰ کیلومتر ، در شرق با جمهوری اسلامی ایران ۴۵۴ کیلومتر ، با عراق ۳۳۱ کیلومتر در جنوب با سوریه ۸۷۷ کیلومتر در قسمت غربی با یونان ۲۱۲ کیلومتر با بلغارستان ۲۶۹ کیلومتر مرزهای مشترک دارد.

ترکیه کشوری کوهستانی و پرباران است. ترکیه با قرار گرفتن در یکی از حسّاس‌ترین مناطق جهان، دارای موقعیّت جغرافیایی راهبردی و بسیار خوبی است و گذرگاه آسیا و اروپا به حساب می‌آید و کشورهای بسیاری، به ویژه ایران از خاک ترکیه برای ترانزیت کالا و انرژی استفاده می‌کنند.سواحل شمال، جنوب و غرب ترکیه، دارای آب و هوای مدیترانه با زمستانهای کوتاه و معتدل، وتابستانهای گرم و طولانی است. قسمتهای مرکزی ترکیه، خشک ولم یزرع بوده و میانگین بارش سالانه آن، کمتر از ۲۵ سانتی متر است. علاوه بر دامپروری، کشاورزی نیز درآن معمول است و تنباکو، کتان، زیتون، چغندر قند و مرکبات مهمترین محصولات کشاورزی این کشور است. مهمترین محصولات صادراتی این کشور پوشاک، مواد غذایی، منسوجات و تجهیزات حمل و نقل است.

شرکای تجاری در صادرات ترکیه را کشورهای آلمان ۱۱٫۳ درصد، انگلیس ۸ درصد، ایتالیا ۷٫۹ درصد، آمریکا ۶ درصد، فرانسه ۵٫۴ درصد و اسپانیا ۴٫۴ درصد تشکیل می‌دهد.

مهمترین محصولات وارداتی این کشور ماشین‌آلات، مواد شیمیایی، سوخت و تجهیزات حمل و نقل است. مهمترین شرکای تجاری ترکیه در واردات روسیه ۱۲٫۸ درصد، آلمان ۱۰٫۶ درصد، چین ۶٫۹ درصد، ایتالیا ۶٫۲ درصد، فرانسه ۵٫۲ درصد، آمریکا ۴٫۵ درصد و ایران ۴ درصد است.

ترکیه حدود ۷۲ میلیون تن (براورد ۱۳۸۷) جمعیت دارد، که حدوداً ۷۵ درصد مردم سنی و ۱۵ تا ۲۵ درصد هم علوی هستند. با این که حکومت ترکیه لائیک است ولی بسیاری از مردم هنوز به دین اسلام پایبند هستند و عید فطر و عید قربان در این کشور تعطیل رسمی است. همچنین در ترکیه حدود ۷۵ درصد مردم ترک و ۲۰ درصد نیز کرد هستند که بیش تر در جنوب خاور کشور زندگی می‌کنند امّا به تدریج با مهاجرت در نواحی دیگر مخصوصاً استانبول و آنکارا جمعیت چشمگیری را تشکیل داده اند.

زبان رسمی ترکیه، ترکی (استانبولی) است که در گذشته با خط عربی (عثمانی) نوشته می‌شد و از زمان تشکیل جمهوری ترکیه توسط آتاتورک در سال ۱۳۰۲ هجری خورشیدی (۱۹۲۳) با خط لاتین نوشته می‌شود. ترکیه در میانه دو فرهنگ شرقی و غربی است. این کشور از نظر علمی و دانشگاهی در سطح بالایی قرار دارد. ترکیه با نام امپراتوری عثمانی در چند سدۀ گذشته، بخش های بزرگی از خاورمیانه و جنوب خاوری اروپا را در دست داشت. تا اینکه پس از جنگ جهانی اول و فروپاشی امپراتوری عثمانی، جمهوری ترکیه به رهبری مصطفی کمال پاشا آتاتورک در سال ۱۳۰۲ (۱۹۲۳) تاسیس شد.

 

مردم و زبان ترکیه

زبان بیش تر مردم در ترکیه ترکی است امّا در این کشور ‌زبان‌های کردی، عربی، ارمنی و یونانی نیز تکلم می‌شود. کردهای ترکیه بیش تر در جنوب شرقی و شرق کشور زندگی می‌کنند. زبان رسمی این کشور ترکی است و یکی از قدیمی ترین زبانهای دنیا به شمار می رود. گروه‌های قومی کوچک‌تر در ترکیه عبارت‌اند از آذربایجانی ها (شمال شرق)، لازها (شمال)، عرب‌ها (جنوب) و ارمنی‌ها (استانبول).

زبان ترکی جدید که امروزه تحت عنوان « ترکی ترکی » شناخته می شود از ریشه ترکی اوغوز است که به وسیله سلجوقیان در اواخر قرن یازدهم به آناتولی وارد شده است . به تدریج لغات و اصطلاحات قابل توجهی از زبان ترکی به فارسی و عربی و متقابلاً از فارسی و عربی به ترکی وارد شد و الفبای عربی رایج گشت. پس از اعلام جمهوری (در سال ۱۹۲۳) ، الفبای لاتین جایگزین الفبای عربی گردید (۱۹۲۸) و پس از تغییر الفبا اصلاح دستور زبان نیز توسط دولت آغاز و پی گیری شد . ویژگی زبان ترکی را حروف صدا دار آن می دانند (حروف a,e,,i,ı,o,ö,u,ü ).